Lodówka czy nie? Mity i prawdy o przechowywaniu kawy

Kiedy otwierasz nową paczkę kawy, jeszcze zanim zobaczysz ciemny, zbity proszek, uderza cię niepowtarzalny aromat, który wypełnia nozdrza: mocny, intensywny, pełny, wyrazisty i trwały.

Zwłaszcza gdy jest gorąco, nie wypijasz jej szybko albo przechowujesz ją w niewłaściwy sposób, kawa traci aromat — a co gorsza, zaczyna smakować jak coś innego.

Każdy chce jak najdłużej zachować magiczne wrażenie pierwszej chwili, ale jak rozumieć klasyczne zalecenie „w chłodnym i suchym miejscu”? Oto jak to robić i dlaczego — wbrew najbardziej fantazyjnym mitom i miejskim legendom na temat przechowywania.

Od producenta do konsumenta

W supermarketach kawa jest sprzedawana w słoikach albo miękkich lub próżniowych opakowaniach.

Aby zachować jej właściwości, powietrze w słoikach zastępuje się gazem obojętnym, czyli takim, który nie szkodzi produktowi. Paczki kawy są natomiast pakowane próżniowo — podczas pakowania całkowicie usuwa się z nich powietrze. Opakowania są zawsze ciemne; nie znajdziesz przezroczystych.

W opakowaniu świeżo kupionej kawy zamknięte są wszystkie aromaty świeżo palonych ziaren, doskonale zachowane w drodze od producenta na sklepową półkę, a potem do naszej kuchni.

Tłuszcz ma znaczenie

Podczas palenia ziarna zwiększają objętość, stają się bardziej porowate i higroskopijne, a przez to bardziej podatne na przenikanie powietrza i wilgoci niż zielone ziarna. Ponadto kawa jest bogata w tłuszcz, który w wyniku palenia koncentruje się przede wszystkim na powierzchni ziaren. Tłuszcz, podobnie jak olej czy masło, jełczeje i utlenia się w kontakcie z powietrzem, a wilgoć i ciepło przyspieszają ten proces — dlatego kawa nie lubi powietrza, wody i światła.

Kawa mielona jest jeszcze delikatniejsza niż ziarna, ponieważ ma większą powierzchnię styku z otoczeniem.

Dodawanie skórki jabłka, korka czy innych elementów, które miałyby utrzymywać wilgoć w kawie, jest nie tylko nieskuteczne, ale wręcz szkodliwe — mogą one zepsuć cenne ziarna i sprawić, że zjełczeją. Aromaty są lotne i ulatniają się, a tłuszcze na powierzchni ziaren silnie pochłaniają zapachy. Dlatego kawę należy zawsze przechowywać w szczelnym pojemniku, by jak najbardziej ograniczyć utratę aromatów do otoczenia oraz pochłanianie przez kawę innych zapachów z powietrza. Nie należy lekceważyć również odwrotnego procesu. Jedna z najpopularniejszych babcinych porad na pozbycie się zapachów z lodówki polega właśnie na wstawieniu do niej małego słoiczka wypełnionego kawą mieloną (oczywiście nigdy nie należy jej używać w kawiarce!).

Jedną z prostych zasad, które pozwalają zrozumieć, jak szybko kawa może zmienić swoje właściwości, jest tak zwana zasada dwójek.

50% aromatów ziaren kawy ulatnia się w ciągu 2 dni, 50% aromatów kawy mielonej — w ciągu 2 godzin, a 50% aromatów espresso w filiżance — w ciągu 2 minut.

Ciepło

Najlepszym miejscem do przechowywania kawy jest słynne „chłodne i suche miejsce”, czyli szafka kuchenna, z dala od piekarnika i silnika lodówki, w której nie świeci słońce. Unikaj też przezroczystych słoików, ponieważ światło przyspiesza proces jełczenia.

Zbyt wysoka temperatura sprawia, że kawa jełczeje, a „zbyt” niska blokuje jej aromaty. Dlatego lodówka nie jest najlepszym miejscem do przechowywania kawy — chyba że jest lato, nie masz lepszego miejsca, a lodówka znajduje się blisko kawiarki. W wielu kuchniach często właśnie tak jest. Pamiętaj jednak o szczelnym słoiku, ponieważ w lodówce jest wilgotno i pełno zapachów.

Najlepsze praktyki

Warto kupować małe opakowania albo wybierać takie, których zawartość możesz zużyć na bieżąco. Dzięki temu unikniesz picia kawy z paczek otwartych kilka miesięcy wcześniej, które nieuchronnie straciły już aromat i smak.

Warto też za każdym razem myć pojemnik, słoik lub puszkę przed wsypaniem do niego świeżej kawy. Miłośnicy kawy, którym zależy na perfekcji, kupują młynek i kawę w ziarnach, aby mielić ją tuż przed zaparzeniem — tak jak w kawiarni.